Plak Nedir yorum Yap

Merhaba,

Plak nedir, plak türleri nelerdir, hangi boylarda, hangi devirlerde plaklar vardır? Tüm bu sorularınızı cevaplamaya çalışacağız…

Plak, en eski multimedya depolama aracıdır diyebiliriz basit bir ifadeyle. İlk başlarda silindir şeklindeki taş plakları(günümüzde nadiren bulunmakta ancak bu plakları çalabilecek uygun gramofonu bulmak, plağı bulmaktan çok daha zor olmaktadır) takiben bugün bildiğimiz formlarındaki 10 inçlik yassı plaka halindeki taş plaklar(78’lik plaklar), taş plakları 7 inçlik 45’lik plaklar ve onları da en nihayetinde 12 inçlik 33’lük plaklar(LP, Long Play, Uzunçalar, Albüm) takip etmiştir. Günümüzde 33’lük ve 45’lik plakların üretimi devam etmekte olup geçmişten günümüze 7 inçlik 33’lük plaklar da, 12 inçlik 45’lik plaklar da(genellikle maksi single plaklardır) zaman zaman üretilmiş ve plak mağazalarında karşımıza çıkabilmektedir.

Yazımızın buradan sonrası fazlaca detay içereceğinden meraklısına hitap edecektir, bu uyarıyı yapmayı elzem buluyorum. Zira bambaşka bir şey ararken bu yazıya denk gelmiş ve satırlar arasında fütursuzca savrulurken kimsenin ahını almak istemeyiz. Bu noktada yanlış bilinen doğrularla yolumuza devam etmekte fayda var.

33’lük, 45’lik, 78’lik Plaklar?

33’lük Plak Nedir?

33’lük Plak, pikap motorunun 1 dakikada 33 tam tur dönmesiyle doğru metronomda çalan plakların tamamıdır. 7 inçlik, 10 inçlik ve 12 inçlik boylarda 33’lük Plaklar Mevcuttur. Genellikle 12 inç boyundaki plaklarda 33 devirde kayıt ve çalma tercih edilse de 7 inçlik plaklarda da, 10 inçlik plaklarda da 33 devirde kaydedilmiş ve çalınan plaklar mevcuttur.

7 inç boylarındaki 33’lük plaklarda genellikle 6, şarkı sürelerine bağlı olarak bazen de 4, 5 tane şarkı olmaktadır.

10 inçlik 33’lük plaklarda genellikle 6-8 arası şarkı yer almakta olup, yerli plaklarda çok çok nadiren denk gelmekte, ağırlıklı olarak klasik müzik ve enstrümantal müzik için 10 inç 33’lük plaklar kullanılmıştır.

10 inçlik 33’lük plaklar için bir kaç örnek vermek gerekirse;

(Buraya örnekler daha sonra gelecek)

12 inçlik 33’lük plaklar ise 33 devir plak türleri arasında atbaşıdır. Genellikle 8-14 şarkı arası bir kayıt kapasitesi olan 12 inçlik 33’lük plaklar günümüzde üretimi en çok yapılan ve geçmişte de plakseverler, arşivciler tarafından oldukça sıkı bir ilgi görmüş olan plaklardır.

45’lik Plak Nedir?

45’lik Plak, pikap motorunun 1 dakikada 45 tam tur dönmesiyle doğru metronomda çalan plakların tamamıdır diyebiliriz yukarıdaki girizgahımızdan kopya çekmek gibi olmazsa. Bu plak türleri genellikle 7 inç boylarında küçük plaklar olarak karşımıza çıksa da 12 inç boylarında büyük plaklar olarak da üretimleri mevcuttur. Bir teze göre plaktan alınacak en kaliteli sesi de 12 inç boylarında 45 devir plaklardan alıyoruz. Ses verisinin yazıldığı plak yüzeyi daha geniş ve dakikadaki devir hızı daha yüksek olduğu için seste sıkışma minimum seviyede oluyor ve 12 inç 45’lik plaklar(maxi single) plakseverler arasında hatırı sayılır bir kıymete sahip oluyor.

7 inç boylarındaki 45’lik plaklarda genellikle 2 şarkı olmakla beraber nadiren de olsa 4-5 şarkılık EP plaklar da mevcuttur.

78’lik Plak Nedir?

78’lik plaklar, plak adlı multimedyanın atası diyebileceğimiz ve plak koleksiyonu yapanlar arasında “şampiyonlar ligi” olarak kabul gören sesin hem kaydı hem de çalınma yordamı itibariyle tam anlamıyla analog olduğu plaklardır. Bu plakları çalarken gramofon veya pikap motorunun bir dakikada 78 tam tur döndüğünü(dinamo gibi bir görüntü canlanır) belirtmeye gerek bile duymuyoruz artık. Taş Plaklar, dakikada 78 tam tur devir ile düzgün dinlenebilir(Aslında 78,26).
Burada bir küçük ek bilgi paylaşmak isterim, şayet kullandığınız plakçalar bir pikapsa ve iğnesi çift taraflı değilse taş plakları bu cihazlarda çalmanızı iğne ömrünüzü kısaltmamanız adına çok fazla tavsiye etmiyoruz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Call Now Button